برای کبد چرب چه باید کرد؟

بیماری کبد چرب به دلیل تجمع چربی در سلول های کبد اتفاق می افتد. وجود چربی در کبد طبیعی است اما هنگامی که بیش از پنج تا ده درصد کبد چربی است، بیماری کبد چرب اتفاق افتاده است. تجمع چربی در کبد باعث می شود نسبت به بیماری های حساس تر باشد و باعث تورم می شود.

کبد چرب چیست؟

کبد، واقع در سمت راست شکم، بزرگترین عضو داخلی بدن انسان است. عملکرد اصلی کبد حذف سموم و پردازش مواد غذایی است. خون از دستگاه گوارش از طریق کبد فیلتر می شود. بیماری کبد چرب (استئاتوز)، ایجاد چربی بیش از حد در سلول های کبدی است و این بیماری یکی از مشکلات رایج در کشورهای غربی است. این بیماری از هر ۱۰ نفر بر روی یک نفر تاثیر می گذارد. کبد به طور طبیعی حاوی مقداری چربی است، اما اگر چربی بیشتر از ۱۰ درصد وزن کبد باشد، کبد چرب دارید و ممکن است عوارض جدی تری ایجاد شود.

کبد چرب هیچ آسیبی ایجاد نمی کند، اما گاهی اوقات چربی بیش از حد باعث التهاب کبد می شود. این بیماری، استاتو هپاتیت نامیده می شود و باعث آسیب کبدی می شود. گاهی التهاب ناشی از کبد چرب به سوء مصرف الکل مرتبط است. این مشکل استاتو هپاتیت الکلی نامیده می شود. در غیر این صورت، این بیماری استاتو هپاتیت غیر الکلی یا NASH نامیده می شود. بنابراین دو نوع بیماری کبد چرب وجود دارد: بیماری ناشی از الکل و غیر الکلی. دلیل اصلی بیماری کبد چرب ناشی از الکل مصرف الکل به مقدار زیاد میباشد. در کبد چرب غیر الکلی، چربی به دلایل غیر مربوط به الکل در کبد تجمع می کند.

ممکن است کبد ملتهب در طول زمان آسیب ببیند و وخیم تر شود. این بیماری که سیروز نامیده می شود، جدی است و اغلب منجر به نارسایی کبدی می شود. NASH یکی از سه علت اصلی سیروز است.

علت بیماری کبد چرب چیست؟

خوردن کالری بیش از حد سبب ایجاد کبد چرب می شود. هنگامی که کبد چربی ها را به طور معمول فرآوری و تجزیه نکند، چربی بیش از حد انباشته خواهد شد. اگر فرد بیماری خاصی از قبیل چاقی، دیابت یا تری گلیسیرید بالا داشته باشند، احتمال کبد چرب افزایش می یابد.

سوء مصرف الکل، کاهش وزن سریع و سوء تغذیه نیز ممکن است به کبد چرب منجر شود. با این حال، در برخی از مردم کبد چرب بدون وجود این بیماری ها اتفاق می افتد.

سایر عوامل خطرناک برای بیماری کبد چرب

اکثر بیمارانی که کبد چرب دارند میان سال هستند و اضافه وزن دارند. عوامل خطرناک ابتلا به بیماری کبد چربی عبارتند از:

  •  اضافه وزن (شاخص توده بدنی ۲۵ تا ۳۰)
  •  چاقی (شاخص توده بدنی بالای ۳۰)
  •  دیابت
  •  افزایش سطح تری گلیسرید

سندرم متابولیک و بیماری کبد چرب

در حال حاضر بسیاری از محققان معتقدند سندرم متابولیک دسته ای از اختلالات که خطر ابتلا به دیابت، بیماری قلبی و سکته را افزایش می دهد، نقش مهمی در ایجاد کبد چرب دارند. علائم و نشانه های سندرم متابولیک عبارتند از:

  •  چاقی، به ویژه در دور کمر (چاقی شکم)
  •  فشار خون بالا
  •  مقدار کلسترول غیر طبیعی سطوح بالای تری گلیسیرید، یک نوع چربی خون یا سطوح پایین کلسترول لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL)، کلسترول خوب
  •  مقاومت به انسولین، هورمونی که به تنظیم مقدار قند خون کمک می کند.

از بین موارد  بالا، مقاومت به انسولین می تواند مهمترین عامل شروع NASH باشد. از آنجا که این بیماری می تواند سال ها ثابت باقی بماند و باعث آسیب کمی شود، محققان معتقدند “ضربه دوم” به کبد، مانند عفونت باکتریایی یا اختلالات هورمونی، ممکن است منجر به سیروز شود.

چگونه کبد چرب می‌شود؟

معلوم نیست چطور یک کبد چرب می شود. چربی ممکن است از سایر قسمتهای بدن در کبد تجمع کند، یا ممکن است کبد چربی از روده جذب کند. یکی دیگر از توضیحات احتمالی این است که کبد توانایی خود را برای تغییر چربی به ماده ای که می تواند دفع شود، از دست می دهد. با این حال، خوردن غذاهای چرب به تنهایی باعث کبد چرب نمی شود.

علائم بیماری کبد چرب

کبد چرب به تنهایی هیچ علائمی ایجاد نمی کند، بنابراین اغلب مردم در هنگام آزمایش های پزشکی به دلایل دیگر متوجه کبد چرب می شوند. NASH می تواند سال ها به کبد آسیب برساند و هیچ علایمی ایجاد نشود. اگر بیماری بدتر شود، احساس خستگی، کاهش وزن، ناراحتی شکمی، ضعف و سردرگمی ایجاد می شود.

تشخیص بیماری کبد چرب چگونه است؟

دکتر ممکن است چیزی غیر معمول در آزمایش خون ببیند یا متوجه شود کبد شما در طی چکاپ های معمول کمی بزرگ شده است. این ها می توانند نشانه های کبد چرب باشند. برای اطمینان از اینکه بیماری کبدی دیگری ندارید، پزشک آزمایش های خون (از جمله آزمایش های عملکرد کبدی)، سونوگرافی، یا اسکن توموگرافی (CT) یا تصویر رزونانس پزشکی (MRI) انجام میدهد. اگر بیماری های دیگر رد شوند، NASH تشخیص داده می شود. تنها راه اطمینان از کبد چرب بافت برداری از کبد است. دکتر یک نمونه از بافت کبد را با یک سوزن برداشته و آن را زیر میکروسکوپ بررسی می کند. بعضی از سوالاتی که پس از تشخیص می توانید از پزشک بپرسید عبارتند از:

  1.  علت احتمالی کبد چرب من چیست؟
  2. آیا NASH دارم؟ اگر نه، احتمال NASH  چقدر است؟
  3.  آیا سیروز دارید؟ اگر نه، احتمال سیروز چقدر است؟
  4. آیا باید وزن کم کنم؟ چگونه می توانم با خیال راحت وزن کم کنم؟
  5.  آیا باید برای کنترل کلسترول و تری گلیسیرید دارو مصرف کنم؟
  6.  چه داروها یا مواد دیگری را برای محافظت از کبد نباید مصرف کنم؟

پیشگیری از بیماری کبد چرب

هیچ درمان پزشکی یا جراحی برای کبد چرب وجود ندارد، اما بعضی از مراحل ممکن است به جلوگیری یا کاهش آسیب ها کمک کند. به طور کلی، اگر کبد چرب دارید، و به ویژه اگر NASH دارید، باید:

  •  با روشی مناسب وزن کم کنید. یعنی بیش از نیم تا یک کیلوگرم (یک تا دو پوند) وزن در هفته کم نکنید.
  • کاهش تری گلیسیریدید از طریق رژیم غذایی، دارو یا هر دو
  • اجتناب از الکل
  •  کنترل دیابت
  • رژیم غذایی متعادل و سالم
  •  افزایش فعالیت بدنی
  •  برای مراقبت از کبد به طور مرتب به پزشک متخصص مراجعه کنید.

    درمان بیماری کبد چرب

    در حال حاضر تحقیقات زیادی بر روی کبد چرب انجام می شود. دانشمندان در حال بررسی این موضوع هستند که آیا داروهای مختلف می توانند به کاهش التهاب کبد کمک کنند یا خیر؛ از جمله داروهای جدید دیابت که ممکن است به شما کمک کند حتی اگر دیابت نداشته باشید. این داروها شامل متفورمین، پیوگلیتازون، روسیگلیتازون و بتین می باشند. یکی دیگر از داروهای مورد بررسی orlistati)Xenical) است؛ این دارو مانع از جذب برخی از چربی از مواد غذایی می شود. نتایج اولیه نشان می دهد که ارلیستات ممکن است میزان چربی در کبد را کاهش دهد.

    علاوه بر مصرف بیش از حد الکل، فاکتورهای خطرناک برای کبد چرب شامل کلسترول بالای خون، فشار خون بالا، چاقی، دیابت نوع دو، هپاتیت، افزایش وزن سریع و سوء تغذیه می باشند. به طور کلی افراد مبتلا به کبد چرب علائمی نشان نمی دهند؛ بخصوص در ابتدای بیماری. برخی افراد شکم درد، خستگی، از دست دادن اشتها، احساس ناراحتی را تحمل می کنند. درمان موثری برای کبد چرب وجود ندارد. اما با تغییر روش زندگی، رژیم غذایی و استفاده از داروهای خانگی می توان آن را درمان کرد.

منبع: اوما
Thanks! You've already liked this
No comments